a
Zie de verspreiding
Zet 'Spreads' aan en kies de Zwarte Dood. Begin bij 1346 en schuif langzaam door naar 1353. Welke gebieden worden het eerst getroffen, en welke het laatst?
Open dit beeld op de kaartLate Middeleeuwen · 1346-1353
De Zwarte Dood
In 1347 brengen schepen uit de Zwarte Zee de pest naar Sicilië. Binnen vijf jaar verspreidt de ziekte zich over heel Europa. Leerlingen volgen op de kaart hoe de Zwarte Dood zich verspreidt, zien de handelsroutes en onderzoeken hoe het leven van de overlevenden veranderde.
- Duur
- 50 minuten
- Leeftijd
- 12–15 jaar
- Op de kaart
- 3 stappen, 1346 n.Chr. tot 1347 n.Chr.
- Live les
- 7 rondes, 3 op de kaart
- Huiswerk
- Dezelfde rondes, een week lang
- Werkblad
- Twee A4’s, bij Classroom
- Dia’s
- 22 dia’s, bij Classroom
- Je hebt nodig
- Een beamer; telefoons voor live
Een telefoontje uit het verleden · nieuw
a member of the Messina town council hangt aan de lijn. De klas beslist.
Late October 1347, as plague breaks out in Messina
Messina, Sicily
“You must decide whether to close the port and stop all ships and travelers from entering or leaving, try to quarantine the sick, or keep trade open and hope the disease passes. Each choice has risks. The town depends on trade, but people are terrified.”
Should we close our port, try to isolate the sick, or keep things open? De beller spreekt Engels, met zijn of haar eigen stem, vanuit een korte samenvatting van feiten uit het lesboek, weet niets van wat later gebeurde en vertelt nooit de afloop; dat zie je na het gesprek op het scherm. Op het livebord rinkelt de telefoon voor de hele klas: de docent neemt op via de microfoon, leerlingen sturen hun antwoord via hun telefoon.
Log in om het telefoontje op te nemen
Telefoontjes zitten bij Pro (5 per maand) en Classroom (20 per maand, voor de hele klas). Hoe telefoontjes werken
Live les · nieuw in Classroom
Geef live les. De klas antwoordt via hun telefoon.
Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.
€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.
- 7 rondes
- 3 plekken zoeken op de kaart, quizvragen, een klassenstemming en een kort antwoord.
- Ongeveer 15 minuten
- Gebruik het als kaartopdracht of als start van het gesprek. Je gaat verder met de spatiebalk.
- Een rapport
- Alle antwoorden, per leerling en per ronde, om terug te lezen of te printen na de les.
Of als huiswerk · nieuw
Geen lestijd over? Zet het als huiswerk klaar.
Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.
Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.
Late MiddeleeuwenDe Zwarte Dood
Dia’s · nieuw
De hele les als presentatie.
22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.
Voorbeeld: de eerste 4 slides
€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.
Introductie
5 minLees voor
In 1347 brengen schepen uit de Zwarte Zee de pest naar Sicilië. Binnen vijf jaar verspreidt de ziekte zich over heel Europa. Leerlingen volgen op de kaart hoe de Zwarte Dood zich verspreidt, zien de handelsroutes en onderzoeken hoe het leven van de overlevenden veranderde.
Aan het eind van de les kunnen leerlingen
- Beschrijven hoe de Zwarte Dood zich tussen 1346 en 1353 vanuit de Zwarte Zee over Europa verspreidde.
- Uitleggen waarom handelsroutes en drukke steden de verspreiding van de ziekte bevorderden.
- Uitleggen wat de gevolgen van de Zwarte Dood waren voor de samenleving, zoals lonen, vervolging en geloof.
Ontdek de kaart
15 minProjecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.
a
b
Schepen en wegen
Zet het jaar op 1348 en zet ook 'Trade Routes' aan. Vergelijk het pad van de pest met de handelsroutes. Wat valt je op?
Open dit beeld op de kaart
c
Waar het binnenkwam
Zet 'Historical Events (Natural Disasters)' aan in 1347. Zoek waar de Zwarte Dood Europa en Constantinopel bereikt. Waarom waren havens de toegangspoorten?
Open dit beeld op de kaartKlassengesprek
15 minKies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.
- Mensen in 1348 wisten niets van bacteriën, vlooien of ratten. Hoe probeerden zij de pest te verklaren?
- In veel steden werden Joden ten onrechte de schuld van de pest gegeven en vermoord. Paus Clemens VI wees erop dat ook Joden aan de pest stierven. Waarom zoeken mensen in een crisis vaak een zondebok?
- Na de pest waren er veel minder arbeiders. Waarom stegen de lonen, en waarom probeerden edelen en koningen dat tegen te houden?
- Sommige mensen zochten troost in gebed en processies; anderen wilden juist genieten van het leven zolang het kon. Waarom kan dezelfde ramp zulke verschillende reacties oproepen?
- Historici schatten dat tussen een derde en de helft van de Europeanen stierf. Hoe zou het verlies van zoveel mensen een dorp of stad veranderen?
Spelronde
10 minSpeel Rule History als Mansa Moesa, wiens handelspartners in Egypte en Noord-Afrika ook door de pest werden getroffen. Bespreek daarna: wat kon een heerser in de jaren 1340 doen tegen een ziekte die niemand begreep?
Open Rule HistoryWerkblad
5 minDit werkblad hoort bij Classroom
Voor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.