Cold War · 1980-1989

Solidarity: Poland's road to 1989

In August 1980 shipyard workers in Gdańsk went on strike and won the right to a free trade union: Solidarity. Within a year it had ten million members. Banned under martial law, it came back to win Poland's first partly free election in 1989. Students follow the first crack in the Soviet bloc.

Duur
45 minuten
Leeftijd
12–15
Op de kaart
3 stappen, 1960 n.Chr.
Live les
7 rondes, 3 op de kaart
Huiswerk
Dezelfde rondes, een week lang
Werkblad
Twee A4’s, bij Classroom
Dia’s
22 dia’s, bij Classroom
Je hebt nodig
Een beamer; telefoons voor live
Kaartplaat 505Cold War, 1960 n.Chr.. De letters geven de drie kaartstappen van deze les aan.

Een telefoontje uit het verleden · nieuw

Lech Wałęsa hangt aan de lijn. De klas beslist.

The evening of 30 August 1980
Lenin Shipyard, Gdańsk, Poland

“You must decide whether to sign the agreement the government is offering. It promises the right to form free trade unions and other reforms, but many workers do not trust the authorities to keep their word. If you sign, the strike will end, but if you refuse, the government might send in the police or army.”

Should we trust the government and sign the agreement, or keep striking for stronger guarantees? De beller spreekt Engels, met zijn of haar eigen stem, vanuit een korte samenvatting van feiten uit het lesboek, weet niets van wat later gebeurde en vertelt nooit de afloop; dat zie je na het gesprek op het scherm. Op het livebord rinkelt de telefoon voor de hele klas: de docent neemt op via de microfoon, leerlingen sturen hun antwoord via hun telefoon.

Log in om het telefoontje op te nemen

Telefoontjes zitten bij Pro (5 per maand) en Classroom (20 per maand, voor de hele klas). Hoe telefoontjes werken

Live les · nieuw in Classroom

Geef live les. De klas antwoordt via hun telefoon.

Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.

€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.

Een live les op het digibord: de pins van de klas op de kaart rond Alexandrië, met de dichtstbijzijnde leerlingen ernaast. Op de telefoon van de leerling: de vraag en een kaart om op te tikken.
7 rondes
3 plekken zoeken op de kaart, quizvragen, een klassenstemming en een kort antwoord.
Ongeveer 15 minuten
Gebruik het als kaartopdracht of als start van het gesprek. Je gaat verder met de spatiebalk.
Een rapport
Alle antwoorden, per leerling en per ronde, om terug te lezen of te printen na de les.

Of als huiswerk · nieuw

Geen lestijd over? Zet het als huiswerk klaar.

Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.

Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.

Cold WarSolidarity: Poland's road to 1989

Dia’s · nieuw

De hele les als presentatie.

22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.

Voorbeeld: de eerste 4 slides

€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.

1

Introductie

5 min

Lees voor

In August 1980 shipyard workers in Gdańsk went on strike and won the right to a free trade union: Solidarity. Within a year it had ten million members. Banned under martial law, it came back to win Poland's first partly free election in 1989. Students follow the first crack in the Soviet bloc.

Aan het eind van de les kunnen leerlingen

  • Explain why the Gdańsk strike of August 1980 was so unusual in the Soviet bloc.
  • Describe what Solidarity was and why the government banned it in December 1981.
  • Explain how the Round Table talks and the election of 1989 ended communist rule in Poland.
2

Ontdek de kaart

12 min

Projecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.

De kaart in 1960 n.Chr. a

1960 n.Chr.

Poland in the bloc

Open the map in 1960 and find Poland between East Germany and the Soviet Union. Why would Moscow watch events in Poland so closely?

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 1960 n.Chr. b

1960 n.Chr.

The shipyard

Zoom in on Gdańsk on the Baltic coast. The Lenin Shipyard lay next to the old city. Ask the atlas: "What did the Gdańsk workers demand in August 1980?"

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 1960 n.Chr. c

1960 n.Chr.

A Polish pope

Travel to Kraków in the south. Its archbishop Karol Wojtyła became Pope John Paul II in 1978 and visited Poland in June 1979. Why did a pope's visit worry a communist government?

Open dit beeld op de kaart
3

Klassengesprek

14 min

Kies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.

  1. In a workers' state the workers went on strike against the government. Why was that so embarrassing for the regime?
  2. Solidarity had about ten million members within a year. Why did so many people join so fast?
  3. In December 1981 General Jaruzelski declared martial law. He later said he did it to prevent a Soviet invasion. Do you believe him?
  4. During the 1980s Solidarity survived underground, with secret printing presses and radio. How does a banned movement stay alive?
  5. In the election of June 1989 Solidarity won almost every seat it was allowed to contest. Why did the communists agree to such an election?
4

Spelronde

9 min

Play one round of Rule History as Catherine the Great, who took part in dividing Poland in the 18th century. Then discuss: in 1980-1989 Poles took their future back without a war. What choices did Wałęsa, Jaruzelski and Gorbachev each face?

Open Rule History
5

Werkblad

5 min

Dit werkblad hoort bij Classroom

Voor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.