Heilige Roomse Rijk · 1152-1190

Barbarossa en de steden van Italië

Keizer Frederik Barbarossa trekt Italië binnen om de rijke steden onder zijn gezag te brengen, maar de steden sluiten zich samen tegen hem. In deze les brengen leerlingen de Lombardische Liga in kaart, beleven ze de slag bij Legnano in 1176 opnieuw en bespreken ze waarom zelfbesturende steden zo belangrijk waren voor Europa.

Duur
45 minuten
Leeftijd
12–15 jaar
Op de kaart
3 stappen, 1176 n.Chr.
Live les
7 rondes, 3 op de kaart
Huiswerk
Dezelfde rondes, een week lang
Werkblad
Twee A4’s, bij Classroom
Dia’s
22 dia’s, bij Classroom
Je hebt nodig
Een beamer; telefoons voor live
Kaartplaat 232Heilige Roomse Rijk, 1176 n.Chr.. De letters geven de drie kaartstappen van deze les aan.

Een telefoontje uit het verleden · nieuw

Frederick I Barbarossa hangt aan de lijn. De klas beslist.

The morning before the Battle of Legnano
Near Legnano, Lombardy, northern Italy

“You must decide whether to launch a full attack on the Lombard League's forces today or try to negotiate with the cities for peace. An attack risks heavy losses but could break their resistance. Seeking peace might preserve your army, but you may appear weak and lose control over northern Italy.”

Should I order my knights to attack the Lombard League today, or should I try to make peace with the cities? De beller spreekt Engels, met zijn of haar eigen stem, vanuit een korte samenvatting van feiten uit het lesboek, weet niets van wat later gebeurde en vertelt nooit de afloop; dat zie je na het gesprek op het scherm. Op het livebord rinkelt de telefoon voor de hele klas: de docent neemt op via de microfoon, leerlingen sturen hun antwoord via hun telefoon.

Log in om het telefoontje op te nemen

Telefoontjes zitten bij Pro (5 per maand) en Classroom (20 per maand, voor de hele klas). Hoe telefoontjes werken

Live les · nieuw in Classroom

Geef live les. De klas antwoordt via hun telefoon.

Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.

€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.

Een live les op het digibord: de pins van de klas op de kaart rond Alexandrië, met de dichtstbijzijnde leerlingen ernaast. Op de telefoon van de leerling: de vraag en een kaart om op te tikken.
7 rondes
3 plekken zoeken op de kaart, quizvragen, een klassenstemming en een kort antwoord.
Ongeveer 15 minuten
Gebruik het als kaartopdracht of als start van het gesprek. Je gaat verder met de spatiebalk.
Een rapport
Alle antwoorden, per leerling en per ronde, om terug te lezen of te printen na de les.

Of als huiswerk · nieuw

Geen lestijd over? Zet het als huiswerk klaar.

Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.

Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.

Heilige Roomse RijkBarbarossa en de steden van Italië

Dia’s · nieuw

De hele les als presentatie.

22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.

Voorbeeld: de eerste 4 slides

€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.

1

Introductie

5 min

Lees voor

Keizer Frederik Barbarossa trekt Italië binnen om de rijke steden onder zijn gezag te brengen, maar de steden sluiten zich samen tegen hem. In deze les brengen leerlingen de Lombardische Liga in kaart, beleven ze de slag bij Legnano in 1176 opnieuw en bespreken ze waarom zelfbesturende steden zo belangrijk waren voor Europa.

Aan het eind van de les kunnen leerlingen

  • Uitleggen waarom Frederik Barbarossa en de steden in Noord-Italië met elkaar in conflict kwamen.
  • De Lombardische Liga en de slag bij Legnano op de kaart aanwijzen.
  • Beschrijven wat de Vrede van Konstanz (1183) de steden opleverde en waarom dat belangrijk was.
2

Ontdek de kaart

12 min

Projecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.

De kaart in 1176 n.Chr. a

1176 n.Chr.

Een rijk over de Alpen

Open de kaart in 1176. Zoek het Heilige Roomse Rijk op. Hoeveel van Italië hoort erbij? Wat ligt er tussen de Duitse gebieden en Lombardije?

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 1176 n.Chr. b

1176 n.Chr.

De steden van Lombardije

Zet Historische Gebeurtenissen (Slagen) aan en zoek de Slag bij Legnano. Zoom daarna in op de Povlakte. Waarom konden hier zoveel rijke steden dicht bij elkaar ontstaan?

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 1176 n.Chr. c

1176 n.Chr.

Bondgenoten van de steden

Zoom uit zodat je Venetië en de Pauselijke Staten ziet. Beide hielpen de steden tegen de keizer. Waarom zouden zij bang zijn voor een sterke keizer in Italië?

Open dit beeld op de kaart
3

Klassengesprek

14 min

Kies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.

  1. De Italiaanse steden kozen hun eigen consuls en maakten hun eigen wetten. Waarom zou een keizer dat als een bedreiging zien?
  2. In 1162 liet Frederik de muren van Milaan slopen en de inwoners verjagen. Waarom bracht dat andere steden ertoe zich te verenigen?
  3. Bij Legnano verdedigden burgerlijke voetsoldaten hun strijdwagen tegen geharnaste ridders. Waarom was hun overwinning zo verrassend?
  4. Sommige Italiaanse steden kozen partij voor Frederik. Waarom zou een stad de kant van de keizer kiezen tegen haar buren?
  5. Frederik verdronk tijdens de kruistocht in 1190, maar volgens legendes zou hij slechts slapen en ooit terugkeren. Waarom maken mensen zulke verhalen?
4

Spelronde

9 min

Speel Rule History als Karel de Grote, de keizer die Barbarossa bewonderde en in 1165 heilig liet verklaren. Vergelijk daarna: Karel de Grote veroverde het koninkrijk van de Longobarden, maar Barbarossa kreeg de Lombardische steden niet onder controle. Wat was er veranderd?

Open Rule History
5

Werkblad

5 min

Dit werkblad hoort bij Classroom

Voor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.