Reformatie · 1524-1525

De Duitse Boerenoorlog van 1525

Geïnspireerd door ideeën uit de Reformatie kwamen boeren in Zuid- en Midden-Duitsland in opstand tegen de horigheid. Leerlingen lezen hun Twaalf Artikelen, volgen de opstand op de kaart en bespreken waarom Luther zich tegen de boeren keerde.

Duur
45 minuten
Leeftijd
13–16 jaar
Op de kaart
3 stappen, 1525 n.Chr. tot 1530 n.Chr.
Live les
7 rondes, 3 op de kaart
Huiswerk
Dezelfde rondes, een week lang
Werkblad
Twee A4’s, bij Classroom
Dia’s
22 dia’s, bij Classroom
Je hebt nodig
Een beamer; telefoons voor live
Kaartplaat 319Reformatie, 1525 n.Chr.. De letters geven de drie kaartstappen van deze les aan.

Een telefoontje uit het verleden · nieuw

Sebastian Lotzer hangt aan de lijn. De klas beslist.

March 1525, the day after the Twelve Articles are printed
Memmingen, Swabia, Holy Roman Empire

“You must decide whether to send more copies of the Twelve Articles to other towns and villages. Spreading them could unite more peasants, but might anger the princes and lead to harsher punishment. If you hold back, the movement may lose strength. What is the best course?”

Should I send more copies of the Twelve Articles across the land, or keep them here? De beller spreekt Engels, met zijn of haar eigen stem, vanuit een korte samenvatting van feiten uit het lesboek, weet niets van wat later gebeurde en vertelt nooit de afloop; dat zie je na het gesprek op het scherm. Op het livebord rinkelt de telefoon voor de hele klas: de docent neemt op via de microfoon, leerlingen sturen hun antwoord via hun telefoon.

Log in om het telefoontje op te nemen

Telefoontjes zitten bij Pro (5 per maand) en Classroom (20 per maand, voor de hele klas). Hoe telefoontjes werken

Live les · nieuw in Classroom

Geef live les. De klas antwoordt via hun telefoon.

Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.

€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.

Een live les op het digibord: de pins van de klas op de kaart rond Alexandrië, met de dichtstbijzijnde leerlingen ernaast. Op de telefoon van de leerling: de vraag en een kaart om op te tikken.
7 rondes
3 plekken zoeken op de kaart, quizvragen, een klassenstemming en een kort antwoord.
Ongeveer 15 minuten
Gebruik het als kaartopdracht of als start van het gesprek. Je gaat verder met de spatiebalk.
Een rapport
Alle antwoorden, per leerling en per ronde, om terug te lezen of te printen na de les.

Of als huiswerk · nieuw

Geen lestijd over? Zet het als huiswerk klaar.

Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.

Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.

ReformatieDe Duitse Boerenoorlog van 1525

Dia’s · nieuw

De hele les als presentatie.

22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.

Voorbeeld: de eerste 4 slides

€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.

1

Introductie

5 min

Lees voor

Geïnspireerd door ideeën uit de Reformatie kwamen boeren in Zuid- en Midden-Duitsland in opstand tegen de horigheid. Leerlingen lezen hun Twaalf Artikelen, volgen de opstand op de kaart en bespreken waarom Luther zich tegen de boeren keerde.

Aan het eind van de les kunnen leerlingen

  • Noem drie eisen uit de Twaalf Artikelen van de boeren uit 1525.
  • Wijs de belangrijkste gebieden van de opstand aan op de kaart.
  • Leg uit waarom Luther en de vorsten zich tegen de boeren keerden.
2

Ontdek de kaart

12 min

Projecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.

De kaart in 1525 n.Chr. a

1525 n.Chr.

Waar het begon

Open de kaart in 1525 en zoom in op Zuidwest-Duitsland, tussen het Zwarte Woud en de Bodensee. Zoek Memmingen op. Tot welk rijk behoren deze dorpen?

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 1525 n.Chr. b

1525 n.Chr.

Een vuur dat zich verspreidt

Zoom een beetje uit en zoek Thüringen rond Mühlhausen in het noordoosten, en Elzas aan de overkant van de Rijn in het westen. Waarom kon het nieuws over de opstand zo snel tussen deze gebieden reizen?

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 1530 n.Chr. c

1530 n.Chr.

Wie had de macht

Spring naar 1530 en bekijk het hele Heilige Roomse Rijk. Dit bestond uit vorsten, bisschoppen en vrije steden. Wie had de soldaten om een opstand als deze te stoppen?

Open dit beeld op de kaart
3

Klassengesprek

14 min

Kies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.

  1. De boeren wilden hun eigen predikant kiezen. Waarom was dat belangrijk voor een dorp?
  2. De boeren gebruikten de Bijbel om te zeggen dat horigheid onrechtvaardig was. Waarom zou dat de heren ongerust maken?
  3. Luther bekritiseerde eerst de heren, maar schreef later dat de opstandelingen moesten worden neergeslagen. Waarom veranderde hij van standpunt?
  4. De vorsten wonnen, en vele duizenden boeren kwamen om. Hebben de boeren toch iets bereikt?
  5. Sommige historici noemen de Twaalf Artikelen een vroege verklaring van rechten. Ben je het daarmee eens?
4

Spelronde

9 min

Speel een ronde Rule History als Suleiman de Grote, die in dezelfde jaren heerste over een enorm rijk van boeren. Doe één uitspraak over belastingen of land. Bespreek: hoe kan een heerser boeren trouw houden zonder geweld te gebruiken?

Open Rule History
5

Werkblad

5 min

Dit werkblad hoort bij Classroom

Voor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.