Groot Zimbabwe · ca. 1100-1450

Groot Zimbabwe: de stad van steen

Op een granieten plateau in het zuiden van Afrika bouwden de voorouders van de Shona enorme stenen muren, zonder cement. In deze les ontdekken leerlingen een stad die rijk werd door vee en goud, en onderzoeken ze de koloniale mythen die probeerden te ontkennen wie de stad gebouwd had.

Duur
50 minuten
Leeftijd
10–13 jaar
Op de kaart
3 stappen, 1300 n.Chr. tot 1500 n.Chr.
Live les
7 rondes, 3 op de kaart
Huiswerk
Dezelfde rondes, een week lang
Werkblad
Twee A4’s, bij Classroom
Dia’s
22 dia’s, bij Classroom
Je hebt nodig
Een beamer; telefoons voor live
Kaartplaat 258Groot Zimbabwe, 1300 n.Chr.. De letters geven de drie kaartstappen van deze les aan.

Een telefoontje uit het verleden · nieuw

Nyatsimba Mutota hangt aan de lijn. De klas beslist.

About the year 1450, as the city faces decline
Great Zimbabwe, on the southern African plateau

“You must decide whether to stay and try to revive Great Zimbabwe, where pastures are worn and gold is harder to find, or to lead your followers north toward the Zambezi River, where new lands and trade routes may bring new opportunities. Each choice carries risks for your people and your future.”

Should I stay and try to restore Great Zimbabwe, or should I lead my people north in search of a new home and trade? De beller spreekt Engels, met zijn of haar eigen stem, vanuit een korte samenvatting van feiten uit het lesboek, weet niets van wat later gebeurde en vertelt nooit de afloop; dat zie je na het gesprek op het scherm. Op het livebord rinkelt de telefoon voor de hele klas: de docent neemt op via de microfoon, leerlingen sturen hun antwoord via hun telefoon.

Log in om het telefoontje op te nemen

Telefoontjes zitten bij Pro (5 per maand) en Classroom (20 per maand, voor de hele klas). Hoe telefoontjes werken

Live les · nieuw in Classroom

Geef live les. De klas antwoordt via hun telefoon.

Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.

€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.

Een live les op het digibord: de pins van de klas op de kaart rond Alexandrië, met de dichtstbijzijnde leerlingen ernaast. Op de telefoon van de leerling: de vraag en een kaart om op te tikken.
7 rondes
3 plekken zoeken op de kaart, quizvragen, een klassenstemming en een kort antwoord.
Ongeveer 15 minuten
Gebruik het als kaartopdracht of als start van het gesprek. Je gaat verder met de spatiebalk.
Een rapport
Alle antwoorden, per leerling en per ronde, om terug te lezen of te printen na de les.

Of als huiswerk · nieuw

Geen lestijd over? Zet het als huiswerk klaar.

Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.

Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.

Groot ZimbabweGroot Zimbabwe: de stad van steen

Dia’s · nieuw

De hele les als presentatie.

22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.

Voorbeeld: de eerste 4 slides

€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.

1

Introductie

5 min

Lees voor

Op een granieten plateau in het zuiden van Afrika bouwden de voorouders van de Shona enorme stenen muren, zonder cement. In deze les ontdekken leerlingen een stad die rijk werd door vee en goud, en onderzoeken ze de koloniale mythen die probeerden te ontkennen wie de stad gebouwd had.

Aan het eind van de les kunnen leerlingen

  • Wijs Groot Zimbabwe aan tussen de Zambezi en Limpopo en het handelsroute naar de kust bij Sofala.
  • Beschrijf de belangrijkste delen van de vindplaats en hoe de muren zijn gebouwd.
  • Leg uit hoe archeologie heeft aangetoond dat Afrikanen Groot Zimbabwe bouwden, en waarom sommige Europeanen dat niet wilden geloven.
2

Ontdek de kaart

15 min

Projecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.

De kaart in 1300 n.Chr. a

1300 n.Chr.

Tussen twee rivieren

Open de kaart in het jaar 1300 en zoek het label Groot Zimbabwe tussen de Zambezi en Limpopo. Zet 'Cities' aan en zoek de stenen stad zelf.

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 1300 n.Chr. b

1300 n.Chr.

Weg naar zee

Volg een route van Groot Zimbabwe naar het oosten, naar de Indische Oceaan bij Sofala. Goud en ivoor gingen via deze weg naar de Swahili-handelaren. Zoek het label aan de kust verder naar het noorden. Hoe wordt deze kust daar genoemd?

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 1500 n.Chr. c

1500 n.Chr.

Na Groot Zimbabwe

Sleep de tijdlijn naar 1500. Het label Groot Zimbabwe is verdwenen. Welke nieuwe staat is er nu op het plateau? De koningen van deze staat verplaatsten hun machtscentrum later naar het noorden, richting de Zambezi.

Open dit beeld op de kaart
3

Klassengesprek

15 min

Kies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.

  1. De muren van Groot Zimbabwe zijn gebouwd zonder cement. Hoe denk je dat de bouwers ze al meer dan 600 jaar overeind hebben laten staan?
  2. Er zijn Chinees porselein en Perzisch aardewerk gevonden in Groot Zimbabwe. Hoe zijn die daar terechtgekomen?
  3. Wie denk je dat er in de gebouwen op de heuveltop woonden, en wie in de vallei? Op welke aanwijzingen zou je letten?
  4. Europese kolonisten beweerden ooit dat Afrikanen Groot Zimbabwe niet gebouwd konden hebben. Waarom wilden ze dat geloven, en hoe is dat weerlegd?
  5. Het land Zimbabwe kreeg bij de onafhankelijkheid in 1980 zijn naam van deze oude stad. Waarom zou je een ruïne kiezen als nationaal symbool?
4

Spelronde

10 min

Er staat geen heerser van Groot Zimbabwe in Rule History. Speel daarom één ronde als Mansa Musa, een tijdgenoot die ook rijk werd door goud. Vergelijk: hoe maakten beide koninkrijken van goud hun macht?

Open Rule History
5

Werkblad

5 min

Dit werkblad hoort bij Classroom

Voor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.