Renaissance Europa · 1450-1500
In Mainz bedenkt een metaalbewerker een nieuwe manier van drukken: losse metalen letters, inkt op oliebasis en een drukpers. Binnen vijftig jaar zijn er drukkers in meer dan tweehonderd steden. Leerlingen zien op de kaart hoe het drukken zich verspreidt en denken na over wat er verandert als boeken goedkoop worden.
a
Mainz aan de Rijn1450 n.Chr.
b
Zie de verspreiding van de boekdrukkunst1450 n.Chr.
c
Venetië, hoofdstad van het drukken1490 n.Chr.
Een telefoontje uit het verleden · nieuw
Late 1454, after finishing the first printed Bibles
Mainz, Holy Roman Empire
“You must decide whether to keep your printing methods secret to protect your business, or share your invention to help it spread. If you keep it secret, you might stay ahead of rivals, but printing could grow slowly. If you share it, more people could print books, but you might lose control over your idea.”
Should I guard my printing secrets or share my invention so others can use it? De beller spreekt Engels, met zijn of haar eigen stem, vanuit een korte samenvatting van feiten uit het lesboek, weet niets van wat later gebeurde en vertelt nooit de afloop; dat zie je na het gesprek op het scherm. Op het livebord rinkelt de telefoon voor de hele klas: de docent neemt op via de microfoon, leerlingen sturen hun antwoord via hun telefoon.
Telefoontjes zitten bij Pro (5 per maand) en Classroom (20 per maand, voor de hele klas). Hoe telefoontjes werken
Live les · nieuw in Classroom
Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.
€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.
Of als huiswerk · nieuw
Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.
Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.
Renaissance EuropaGutenberg en de boekdrukkunst
Dia’s · nieuw
22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.
€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.
Lees voor
In Mainz bedenkt een metaalbewerker een nieuwe manier van drukken: losse metalen letters, inkt op oliebasis en een drukpers. Binnen vijftig jaar zijn er drukkers in meer dan tweehonderd steden. Leerlingen zien op de kaart hoe het drukken zich verspreidt en denken na over wat er verandert als boeken goedkoop worden.
Aan het eind van de les kunnen leerlingen
Projecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.
a
Open de kaart in 1450 en zoek Mainz aan de rivier de Rijn, ten westen van Frankfurt. Bij welk groot rijk hoort Mainz? Zet Historische Gebeurtenissen aan en zoek het Gutenberg-symbool.
Open dit beeld op de kaart
b
Open Data layers, zet Spreads aan en kies de boekdrukkunst. Speel de tijdlijn van 1450 tot 1500 af. In welke richting verspreidt het drukken zich het eerst, en welke gebieden krijgen het als laatste?
Open dit beeld op de kaart
c
Zoom in op Venetië in 1490. In 1500 waren daar meer drukkers dan in welke andere stad ook. Kijk naar de ligging op de kaart: waarom was een havenstad een goede plek om boeken te maken en te verkopen?
Open dit beeld op de kaartKies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.
Speel een ronde Rule History als Sejong de Grote. In 1443 maakte hij het Koreaanse alfabet Hangul, en Koreaanse drukkers gebruikten al lang voor Gutenberg losse metalen letters. Bespreek: wat verspreidt kennis sneller, een makkelijk alfabet of een snelle drukpers?
Open Rule HistoryVoor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.