Song-dynastie · 960-1279

Song-China: boekdrukkunst, kompas en buskruit

Tijdens de Song-dynastie drukte China boeken met losse letters, navigeerden schepen met het kompas en werd het eerste recept voor buskruit opgeschreven. Leerlingen ontdekken deze uitvindingen en onderzoeken waarom ze de wereld maar langzaam veranderden.

Duur
50 minuten
Leeftijd
10–13
Op de kaart
3 stappen, 1100 n.Chr. tot 1450 n.Chr.
Live les
7 rondes, 3 op de kaart
Huiswerk
Dezelfde rondes, een week lang
Werkblad
Twee A4’s, bij Classroom
Dia’s
22 dia’s, bij Classroom
Je hebt nodig
Een beamer; telefoons voor live
Kaartplaat 228Song-dynastie, 1100 n.Chr.. De letters geven de drie kaartstappen van deze les aan.

Een telefoontje uit het verleden · nieuw

Bi Sheng hangt aan de lijn. De klas beslist.

The late 1040s, after his first tests of movable type
A workshop near Kaifeng, Northern Song China

“You must decide if I should keep developing movable type, even though most printers use carved wooden blocks. Movable type lets me arrange and reuse single characters, but it is slow to set up for Chinese, which has thousands of characters. Wooden blocks are faster for big print runs, but take longer to carve.”

Should I focus on improving movable type, or return to the traditional wooden blocks? De beller spreekt Engels, met zijn of haar eigen stem, vanuit een korte samenvatting van feiten uit het lesboek, weet niets van wat later gebeurde en vertelt nooit de afloop; dat zie je na het gesprek op het scherm. Op het livebord rinkelt de telefoon voor de hele klas: de docent neemt op via de microfoon, leerlingen sturen hun antwoord via hun telefoon.

Log in om het telefoontje op te nemen

Telefoontjes zitten bij Pro (5 per maand) en Classroom (20 per maand, voor de hele klas). Hoe telefoontjes werken

Live les · nieuw in Classroom

Geef live les. De klas antwoordt via hun telefoon.

Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.

€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.

Een live les op het digibord: de pins van de klas op de kaart rond Alexandrië, met de dichtstbijzijnde leerlingen ernaast. Op de telefoon van de leerling: de vraag en een kaart om op te tikken.
7 rondes
3 plekken zoeken op de kaart, quizvragen, een klassenstemming en een kort antwoord.
Ongeveer 15 minuten
Gebruik het als kaartopdracht of als start van het gesprek. Je gaat verder met de spatiebalk.
Een rapport
Alle antwoorden, per leerling en per ronde, om terug te lezen of te printen na de les.

Of als huiswerk · nieuw

Geen lestijd over? Zet het als huiswerk klaar.

Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.

Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.

Song-dynastieSong-China: boekdrukkunst, kompas en buskruit

Dia’s · nieuw

De hele les als presentatie.

22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.

Voorbeeld: de eerste 4 slides

€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.

1

Introductie

5 min

Lees voor

Tijdens de Song-dynastie drukte China boeken met losse letters, navigeerden schepen met het kompas en werd het eerste recept voor buskruit opgeschreven. Leerlingen ontdekken deze uitvindingen en onderzoeken waarom ze de wereld maar langzaam veranderden.

Aan het eind van de les kunnen leerlingen

  • Noem drie uitvindingen of verbeteringen uit de Song-tijd en leg uit waar ze voor werden gebruikt.
  • Leg uit hoe de boekdrukkunst hielp bij de ambtenarenexamens en het verspreiden van kennis.
  • Vergelijk de losse letters van Bi Sheng met de latere drukpers in Europa.
2

Ontdek de kaart

15 min

Projecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.

De kaart in 1100 n.Chr. a

1100 n.Chr.

Song en zijn buren

Open de kaart in het jaar 1100. Zoek het Song-rijk en zijn noordelijke buren, de Liao en de Xixia. Waarom zou de Song sterke nieuwe wapens nodig hebben aan deze grens?

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 1100 n.Chr. b

1100 n.Chr.

Een drukbevolkt zuiden

Zoom in op de Yangtze-delta. Snelrijpende rijst uit Champa zorgde ervoor dat boeren hier twee oogsten per jaar konden halen. Hoe zou dat steden, handel en de boekdrukkunst kunnen laten groeien?

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 1450 n.Chr. c

1450 n.Chr.

Boekdrukkunst in Europa

Zet Spreads > the printing press aan en schuif de tijdlijn van 1450 naar 1500. Waar begint deze verspreiding? Hoeveel eeuwen na de losse letters van Bi Sheng uit de jaren 1040 is dat ongeveer?

Open dit beeld op de kaart
3

Klassengesprek

15 min

Kies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.

  1. Bi Sheng maakte in de jaren 1040 losse letters van gebakken klei. Waarom gaven de meeste Chinese drukkers toch de voorkeur aan houtsneden?
  2. Het eerste opgeschreven recept voor buskruit stond in een militair boek uit 1044. Waarom zou een regering zulke kennis willen beheersen?
  3. Scheepskapiteins gebruikten het kompas op zee al in de vroege 12e eeuw. Hoe verandert een kompas de handel?
  4. Song-China telde ongeveer 100 miljoen mensen, meer dan welk ander land ter wereld ook. Welke problemen brengt zo'n bevolkingsgrootte met zich mee?
  5. Deze uitvindingen veranderden later ook Europa. Waarom denk je dat ze zo langzaam naar het westen verspreidden?
4

Spelronde

10 min

Rule History heeft geen Song-keizer, dus speel als Dzjengis Khan, wiens kleinzoon Koeblai in 1279 een einde maakte aan de Song. Laat leerlingen om de beurt beslissingen nemen. Bespreek daarna: hoe hielpen Song-uitvindingen als buskruit en schepen de Song, en hoe hielpen ze hun vijanden?

Open Rule History
5

Werkblad

5 min

Dit werkblad hoort bij Classroom

Voor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.