Hellenistische wereld · 323-281 v.Chr.

Na Alexander: de generaals verdelen de wereld

Alexander de Grote stierf in Babylon in 323 v.Chr. zonder een opvolger aan te wijzen. Veertig jaar lang vochten zijn generaals om het rijk, tot er uiteindelijk drie koninkrijken overbleven. Leerlingen gebruiken de tijdslijn om te zien hoe één rijk verandert in vijf, en daarna in drie, en onderzoeken waarom niemand het rijk bijeen kon houden.

Duur
50 minuten
Leeftijd
12–15 jaar
Op de kaart
3 stappen, 323 v.Chr. tot 281 v.Chr.
Live les
7 rondes, 3 op de kaart
Huiswerk
Dezelfde rondes, een week lang
Werkblad
Twee A4’s, bij Classroom
Dia’s
22 dia’s, bij Classroom
Je hebt nodig
Een beamer; telefoons voor live
Kaartplaat 84Hellenistische wereld, 300 v.Chr.. De letters geven de drie kaartstappen van deze les aan.

Live les · nieuw in Classroom

Geef live les. De klas antwoordt via hun telefoon.

Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.

€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.

Een live les op het digibord: de pins van de klas op de kaart rond Alexandrië, met de dichtstbijzijnde leerlingen ernaast. Op de telefoon van de leerling: de vraag en een kaart om op te tikken.
7 rondes
3 plekken zoeken op de kaart, quizvragen, een klassenstemming en een kort antwoord.
Ongeveer 15 minuten
Gebruik het als kaartopdracht of als start van het gesprek. Je gaat verder met de spatiebalk.
Een rapport
Alle antwoorden, per leerling en per ronde, om terug te lezen of te printen na de les.

Of als huiswerk · nieuw

Geen lestijd over? Zet het als huiswerk klaar.

Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.

Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.

Hellenistische wereldNa Alexander: de generaals verdelen de wereld

Dia’s · nieuw

De hele les als presentatie.

22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.

Voorbeeld: de eerste 4 slides

€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.

1

Introductie

5 min

Lees voor

Alexander de Grote stierf in Babylon in 323 v.Chr. zonder een opvolger aan te wijzen. Veertig jaar lang vochten zijn generaals om het rijk, tot er uiteindelijk drie koninkrijken overbleven. Leerlingen gebruiken de tijdslijn om te zien hoe één rijk verandert in vijf, en daarna in drie, en onderzoeken waarom niemand het rijk bijeen kon houden.

Aan het eind van de les kunnen leerlingen

  • Noem de drie belangrijkste opvolgerstaten (Ptolemeïsche, Seleucidische en Antigonidische rijk) en hun stichters.
  • Gebruik de kaart om te beschrijven hoe het rijk van Alexander eruitzag in 323, 301 en 281 v.Chr.
  • Leg uit waarom het rijk uiteenviel en niet in handen bleef van één heerser.
2

Ontdek de kaart

15 min

Projecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.

De kaart in 323 v.Chr. a

323 v.Chr.

Eén rijk, geen erfgenaam

Open de kaart in 323 v.Chr.: het rijk van Alexander is in één kleur te zien van Griekenland tot aan de Indus. Alexanders halfbroer was geestelijk beperkt en zijn zoon was nog niet geboren. Zet de Cities-laag aan en zoek Babylon, waar Alexander in juni stierf. Wie zou jij verwachten dat het rijk zou overnemen?

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 301 v.Chr. b

301 v.Chr.

Vijf koninkrijken

Sleep de tijdslijn naar 301 v.Chr. Het rijk is nu uiteengevallen: Ptolemaeus heeft Egypte, Seleucus het oosten, Cassander Macedonië, Lysimachus Thracië en Antigonus het midden. In 301 v.Chr. sloegen de anderen de handen ineen tegen Antigonus en versloegen hem bij Ipsos in Anatolië. Tel het aantal koninkrijken op de kaart.

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 281 v.Chr. c

281 v.Chr.

Drie blijven over

Spring naar 281 v.Chr. In dat jaar versloeg Seleucus Lysimachus, maar werd zelf vermoord. Drie dynastieën bleven de komende 150 jaar bestaan: de Ptolemaeën in Egypte, de Seleuciden in Azië en kort daarna de Antigoniden in Macedonië. De kaart toont nog steeds de grenzen van 300 v.Chr.; noem de koninkrijken die sindsdien zijn verdwenen.

Open dit beeld op de kaart
3

Klassengesprek

15 min

Kies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.

  1. Op zijn sterfbed zou Alexander op de vraag wie het rijk moest krijgen hebben geantwoord: 'de sterkste'. Of hij dat nu echt zei of niet, waarom zou zo'n antwoord oorlogen garanderen?
  2. Alexanders moeder, vrouw, zoon en halfbroer werden allemaal binnen vijftien jaar vermoord. Waarom wilden de generaals de koninklijke familie uit de weg ruimen?
  3. Ptolemaeus kaapte de rouwstoet van Alexander en begroef het lichaam in Egypte. Waarom was het bezit van het lichaam van een overleden koning zo belangrijk voor een levende heerser?
  4. De opvolgers hielden Grieks als bestuurstaal van Egypte tot Afghanistan. Hoe kon veertig jaar oorlog toch zorgen voor de verspreiding van de Griekse cultuur?
  5. Drie koninkrijken bleven bestaan; het lukte niet om één rijk te behouden. Is een regio beter af met meerdere middelgrote machten of met één grootmacht?
4

Spelronde

10 min

Speel één ronde Rule History als Alexander de Grote en zoek een besluit uit de laatste jaren van zijn leven. Vraag daarna aan de klas: welke ene beslissing had Alexander in 323 v.Chr. kunnen nemen om de oorlogen tussen zijn generaals te voorkomen, en zou dat gewerkt hebben?

Open Rule History
5

Werkblad

5 min

Dit werkblad hoort bij Classroom

Voor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.