Macedonië · 359-336 v.Chr.

Filippos II: de koning die Griekenland verenigde

De vader van Alexander erfde een zwak koninkrijk aan de rand van de Griekse wereld en maakte het in twintig jaar tot heerser over Griekenland. In deze les bestuderen leerlingen zijn nieuwe leger met de lange pieken, volgen ze het geld uit de goudmijnen en bezoeken ze het slagveld van Chaeronea, waar de vrije stadstaten verloren.

Duur
50 minuten
Leeftijd
12–15
Op de kaart
3 stappen, 370 v.Chr. tot 338 v.Chr.
Live les
7 rondes, 3 op de kaart
Huiswerk
Dezelfde rondes, een week lang
Werkblad
Twee A4’s, bij Classroom
Dia’s
22 dia’s, bij Classroom
Je hebt nodig
Een beamer; telefoons voor live
Kaartplaat 81Macedonië, 338 v.Chr.. De letters geven de drie kaartstappen van deze les aan.

Een telefoontje uit het verleden · nieuw

Philip II of Macedon hangt aan de lijn. De klas beslist.

The morning after the Battle of Chaeronea
Chaeronea, Boeotia, Greece

“You must decide how to treat Athens after your victory. You can punish them harshly for resisting you, or show mercy and try to win them as allies. Your choice will affect how the other Greek cities see you and whether they will join your new league.”

Should I punish Athens or show them mercy? De beller spreekt Engels, met zijn of haar eigen stem, vanuit een korte samenvatting van feiten uit het lesboek, weet niets van wat later gebeurde en vertelt nooit de afloop; dat zie je na het gesprek op het scherm. Op het livebord rinkelt de telefoon voor de hele klas: de docent neemt op via de microfoon, leerlingen sturen hun antwoord via hun telefoon.

Log in om het telefoontje op te nemen

Telefoontjes zitten bij Pro (5 per maand) en Classroom (20 per maand, voor de hele klas). Hoe telefoontjes werken

Live les · nieuw in Classroom

Geef live les. De klas antwoordt via hun telefoon.

Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.

€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.

Een live les op het digibord: de pins van de klas op de kaart rond Alexandrië, met de dichtstbijzijnde leerlingen ernaast. Op de telefoon van de leerling: de vraag en een kaart om op te tikken.
7 rondes
3 plekken zoeken op de kaart, quizvragen, een klassenstemming en een kort antwoord.
Ongeveer 15 minuten
Gebruik het als kaartopdracht of als start van het gesprek. Je gaat verder met de spatiebalk.
Een rapport
Alle antwoorden, per leerling en per ronde, om terug te lezen of te printen na de les.

Of als huiswerk · nieuw

Geen lestijd over? Zet het als huiswerk klaar.

Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.

Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.

MacedoniëFilippos II: de koning die Griekenland verenigde

Dia’s · nieuw

De hele les als presentatie.

22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.

Voorbeeld: de eerste 4 slides

€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.

1

Introductie

5 min

Lees voor

De vader van Alexander erfde een zwak koninkrijk aan de rand van de Griekse wereld en maakte het in twintig jaar tot heerser over Griekenland. In deze les bestuderen leerlingen zijn nieuwe leger met de lange pieken, volgen ze het geld uit de goudmijnen en bezoeken ze het slagveld van Chaeronea, waar de vrije stadstaten verloren.

Aan het eind van de les kunnen leerlingen

  • Wijs Macedonië, Pella, Amphipolis en Chaeronea aan op de kaart.
  • Leg uit waarom het leger van Filippos de Griekse stadstaten kon verslaan: de sarissa-falanx en het goud van de berg Pangaion.
  • Beschrijf de Korinthische Bond en wat Filippos daarna van plan was.
2

Ontdek de kaart

15 min

Projecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.

De kaart in 370 v.Chr. a

370 v.Chr.

Een koninkrijk aan de rand

Open de kaart in 370 v.Chr. bij Macedonië, ten noorden van Griekenland. Zet de Cities-laag aan: er is hier nog geen grote stad te zien. Veel Grieken vonden de Macedoniërs geen echte Grieken. Let op hoe de grenzen op de kaart verspringen: de volgende momentopname is het rijk van Alexander in 323 v.Chr. Alles daartussen is het werk van Filippos.

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 356 v.Chr. b

356 v.Chr.

Goud en pieken

Blijf rond 356 v.Chr. en zoek Amphipolis, ten oosten van het schiereiland Chalkidiki. Filippos veroverde de stad in 357 v.Chr., samen met de goudmijnen van de berg Pangaion erachter, die volgens bronnen 1.000 talenten per jaar opleverden. Met dat geld betaalde hij een beroepsleger, bewapend met de sarissa, een piek tot wel 6 meter lang.

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 338 v.Chr. c

338 v.Chr.

Chaeronea

Spring naar 338 v.Chr. en zet de laag Historical Events (Battles) aan. Zoek "Battle of Chaeronea". Hier versloegen Filippos en de 18-jarige Alexander Athene en Thebe. Het jaar daarna sloten de Griekse steden zich aan bij zijn Korinthische Bond en kondigde hij een oorlog tegen Perzië aan. Volg de route van Pella naar Chaeronea.

Open dit beeld op de kaart
3

Klassengesprek

15 min

Kies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.

  1. Filippos bracht als jongen drie jaar als gijzelaar door in Thebe en zag daar het beste leger van Griekenland. Wat kan een gevangene leren dat een prins thuis niet leert?
  2. De Macedonische falanx hield pieken zo lang dat de punten van de eerste vijf rijen voor het front uitstaken. Waarom was deze formatie bijna niet te verslaan van voren, en wat was haar zwakke plek?
  3. De Atheense redenaar Demosthenes waarschuwde jarenlang dat Filippos Griekenland zou opslokken, maar Athene handelde te laat. Waarom wachten staten vaak te lang met ingrijpen?
  4. Na Chaeronea was Filippos mild voor Athene, maar streng voor Thebe. Wat probeerde hij hiermee te bereiken?
  5. Filippos werd in 336 v.Chr. vermoord op het huwelijk van zijn dochter door een van zijn lijfwachten. Historici discussiëren nog steeds over wie erachter zat. Waarom is een politieke moord zo moeilijk op te lossen, zelfs 2.000 jaar later?
4

Spelronde

10 min

Speel één ronde Rule History als Alexander de Grote en zoek de uitspraak over de opstand van Thebe in 335 v.Chr. Vraag daarna: Filippos had Thebe na Chaeronea gespaard, maar Alexander vernietigde de stad. Welke beslissing past het beste bij een goede koning?

Open Rule History
5

Werkblad

5 min

Dit werkblad hoort bij Classroom

Voor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.