Hellenistische wereld · 312-140 v.Chr.

De Seleuciden: Griekse koningen van Syrië tot Iran

Het grootste opvolgerrijk na Alexander strekte zich uit van de Egeïsche Zee tot Centraal-Azië en werd bestuurd door Grieken die tientallen volken regeerden. In deze les volgen leerlingen de Seleuciden van Babylon naar Antiochië, zien ze hoe overal in Azië nieuwe Griekse steden ontstaan en hoe het rijk steeds kleiner wordt door de opkomst van Parthen, Romeinen en opstanden.

Duur
50 minuten
Leeftijd
12–15 jaar
Op de kaart
3 stappen, 300 v.Chr. tot 140 v.Chr.
Live les
7 rondes, 3 op de kaart
Huiswerk
Dezelfde rondes, een week lang
Werkblad
Twee A4’s, bij Classroom
Dia’s
22 dia’s, bij Classroom
Je hebt nodig
Een beamer; telefoons voor live
Kaartplaat 93Hellenistische wereld, 200 v.Chr.. De letters geven de drie kaartstappen van deze les aan.

Een telefoontje uit het verleden · nieuw

Seleucus I Nicator hangt aan de lijn. De klas beslist.

Shortly after founding Seleucia on the Tigris
Seleucia on the Tigris, near Babylon

“You must decide whether to make Seleucia on the Tigris your new main capital or continue ruling from old Babylon. Babylon is ancient, respected, and known across the world, but Seleucia is a fresh Greek city where you can shape the culture and attract new settlers. Moving could anger Babylon’s priests but may help unite your Greek and Macedonian followers.”

Should I move my capital from Babylon to Seleucia on the Tigris, or keep it in Babylon? De beller spreekt Engels, met zijn of haar eigen stem, vanuit een korte samenvatting van feiten uit het lesboek, weet niets van wat later gebeurde en vertelt nooit de afloop; dat zie je na het gesprek op het scherm. Op het livebord rinkelt de telefoon voor de hele klas: de docent neemt op via de microfoon, leerlingen sturen hun antwoord via hun telefoon.

Log in om het telefoontje op te nemen

Telefoontjes zitten bij Pro (5 per maand) en Classroom (20 per maand, voor de hele klas). Hoe telefoontjes werken

Live les · nieuw in Classroom

Geef live les. De klas antwoordt via hun telefoon.

Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.

€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.

Een live les op het digibord: de pins van de klas op de kaart rond Alexandrië, met de dichtstbijzijnde leerlingen ernaast. Op de telefoon van de leerling: de vraag en een kaart om op te tikken.
7 rondes
3 plekken zoeken op de kaart, quizvragen, een klassenstemming en een kort antwoord.
Ongeveer 15 minuten
Gebruik het als kaartopdracht of als start van het gesprek. Je gaat verder met de spatiebalk.
Een rapport
Alle antwoorden, per leerling en per ronde, om terug te lezen of te printen na de les.

Of als huiswerk · nieuw

Geen lestijd over? Zet het als huiswerk klaar.

Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.

Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.

Hellenistische wereldDe Seleuciden: Griekse koningen van Syrië tot Iran

Dia’s · nieuw

De hele les als presentatie.

22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.

Voorbeeld: de eerste 4 slides

€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.

1

Introductie

5 min

Lees voor

Het grootste opvolgerrijk na Alexander strekte zich uit van de Egeïsche Zee tot Centraal-Azië en werd bestuurd door Grieken die tientallen volken regeerden. In deze les volgen leerlingen de Seleuciden van Babylon naar Antiochië, zien ze hoe overal in Azië nieuwe Griekse steden ontstaan en hoe het rijk steeds kleiner wordt door de opkomst van Parthen, Romeinen en opstanden.

Aan het eind van de les kunnen leerlingen

  • Vind Seleucia aan de Tigris en Antiochië op de kaart en leg uit waarom de Seleuciden twee hoofdsteden hadden.
  • Beschrijf hoe de Seleuciden nieuwe Griekse steden gebruikten om hun rijk te besturen.
  • Gebruik de kaart om te laten zien hoe het rijk tussen 300 en 140 v.Chr. kleiner werd en noem één oorzaak.
2

Ontdek de kaart

15 min

Projecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.

De kaart in 300 v.Chr. a

300 v.Chr.

Van Babylon tot de Indus

Open de kaart in 300 v.Chr. Het Seleucidische rijk beslaat Mesopotamië, Iran en Centraal-Azië. Seleucus veroverde Babylon in 312 v.Chr. en stichtte vlakbij een nieuwe hoofdstad: Seleucia aan de Tigris. Zet de Cities-laag aan en zoek Babylon. Waarom zou je een nieuwe Griekse stad bouwen op 60 km van de oude?

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 200 v.Chr. b

200 v.Chr.

Een ketting van Griekse steden

Spring naar 200 v.Chr. Het rijk reikt nu tot in Anatolië en Antiochië is de belangrijkste hoofdstad. De Seleuciden stichtten tientallen steden met namen als Antiochië, Seleucia, Apamea of Laodicea, vernoemd naar de koninklijke familie, en vestigden er Griekse soldaten. Zoek Antiochië bij de kust en trek een lijn oostwaarts tot aan de Tigris.

Open dit beeld op de kaart
De kaart in 140 v.Chr. c

140 v.Chr.

Het krimpende rijk

Ga naar 140 v.Chr. en vergelijk het Seleucidische gebied met dat van 200 v.Chr. Anatolië ging na 188 v.Chr. naar bondgenoten van Rome, Iran en daarna Mesopotamië naar de Parthen (141 v.Chr.), Judea naar de Makkabeeën. De grenzen op de kaart zijn hier globaal, maar schuif tussen 200 en 100 v.Chr. en zie het rijk kleiner worden.

Open dit beeld op de kaart
3

Klassengesprek

15 min

Kies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.

  1. Seleucus trouwde met de Perzische edelvrouw Apama en hun zoon Antiochus regeerde het oosten. Waarom zou een Griekse koning een half-Perzische erfgenaam willen?
  2. De Seleuciden stichtten Griekse steden met theaters, gymnasia en Griekse wetten overal in Azië. Wie profiteerden van deze steden, en wie juist niet?
  3. In Babylon bleven priesters astronomische teksten in spijkerschrift schrijven onder Griekse koningen, en sommige Seleucidische koningen namen deel aan Babylonische rituelen. Hoe gingen de oude en nieuwe culturen met elkaar om?
  4. Het rijk had geen natuurlijke grenzen en was te groot om overal te verdedigen. Wat is het verschil tussen een gebied besturen en het alleen maar bezitten?
  5. Binnen 150 jaar kromp het grootste rijk ter wereld tot alleen Syrië. Was het Seleucidische rijk een mislukking, of juist een knappe prestatie gezien de omstandigheden?
4

Spelronde

10 min

Speel één ronde Rule History als Alexander de Grote en vergelijk daarna met Seleucus, die het moeilijkste deel van zijn rijk erfde. Vraag: Alexander trok in tien jaar door Azië; Seleucus en zijn opvolgers moesten het 250 jaar besturen. Wat is de moeilijkste taak?

Open Rule History
5

Werkblad

5 min

Dit werkblad hoort bij Classroom

Voor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.