a
Land tussen de rivieren
Open de kaart in 3500 v.Chr. en zoek de Tigris en de Eufraat in Zuid-Mesopotamië. Hier valt bijna geen regen. Waar konden boeren water vandaan halen voor hun akkers?
Open dit beeld op de kaartSoemer · Ongeveer 4000-3000 v.Chr.
Uruk: de eerste grote stad
Tussen de Tigris en de Eufraat groeide een dorp van boeren uit tot Uruk, rond 3000 v.Chr. waarschijnlijk de grootste stad ter wereld. Leerlingen ontdekken hoe kanalen, tempels, handel en het eerste schrift het stadsleven mogelijk maakten.
- Duur
- 50 minuten
- Leeftijd
- 11–14 jaar
- Op de kaart
- 3 stappen, 3500 v.Chr. tot 3300 v.Chr.
- Live les
- 7 rondes, 3 op de kaart
- Huiswerk
- Dezelfde rondes, een week lang
- Werkblad
- Twee A4’s, bij Classroom
- Dia’s
- 22 dia’s, bij Classroom
- Je hebt nodig
- Een beamer; telefoons voor live
Een telefoontje uit het verleden · nieuw
a temple scribe hangt aan de lijn. De klas beslist.
An early morning in about 3400 BC
The temple district of Uruk, southern Mesopotamia
“You must decide which records are most important to keep for the city. Choices include tracking grain collected by the temple, lists of workers and their rations, or records of animals and fields. The temple has only a few scribes, so not everything can be written down.”
Which records should we choose to write first, and why? De beller spreekt Engels, met zijn of haar eigen stem, vanuit een korte samenvatting van feiten uit het lesboek, weet niets van wat later gebeurde en vertelt nooit de afloop; dat zie je na het gesprek op het scherm. Op het livebord rinkelt de telefoon voor de hele klas: de docent neemt op via de microfoon, leerlingen sturen hun antwoord via hun telefoon.
Log in om het telefoontje op te nemen
Telefoontjes zitten bij Pro (5 per maand) en Classroom (20 per maand, voor de hele klas). Hoe telefoontjes werken
Live les · nieuw in Classroom
Geef live les. De klas antwoordt via hun telefoon.
Zet het bord op de beamer. Leerlingen doen mee met een zescijferige code, geen account nodig, en tikken op de kaart: waar lag de grens, waar kwam het graan vandaan. Hun pins verschijnen tegelijk als je onthult, en de leerling die het dichtstbij zit wint de ronde.
€19 per maand: elke les live, alle werkbladen, maandelijks opzegbaar. Rome op zijn grootst loopt gratis live.
- 7 rondes
- 3 plekken zoeken op de kaart, quizvragen, een klassenstemming en een kort antwoord.
- Ongeveer 15 minuten
- Gebruik het als kaartopdracht of als start van het gesprek. Je gaat verder met de spatiebalk.
- Een rapport
- Alle antwoorden, per leerling en per ronde, om terug te lezen of te printen na de les.
Of als huiswerk · nieuw
Geen lestijd over? Zet het als huiswerk klaar.
Dezelfde 7 rondes, zonder digibord: elke leerling doorloopt ze zelf op de telefoon, ziet meteen alle antwoorden met uitleg, en het rapport vult zich automatisch. Een week open, met een code en een link die je overal kunt delen.
Huiswerk hoort bij Classroom, net als de live les. De gratis les kan iedereen als huiswerk geven.
SoemerUruk: de eerste grote stad
Dia’s · nieuw
De hele les als presentatie.
22 slides: het titelblad, de 3 kaartstappen met afbeeldingen en een link naar de live kaart, de gespreksvragen, de quiz met het antwoord op de volgende slide, en het werkblad. In de sprekersnotities staat wat je kunt zeggen. Het is een .pptx, dus werkt in PowerPoint, Keynote en Google Slides, en je kunt alles aanpassen.
Voorbeeld: de eerste 4 slides
€19 per maand: de presentatie van elke les, alle werkbladen, elke live les. Rome op zijn grootst is helemaal gratis beschikbaar.
Introductie
5 minLees voor
Tussen de Tigris en de Eufraat groeide een dorp van boeren uit tot Uruk, rond 3000 v.Chr. waarschijnlijk de grootste stad ter wereld. Leerlingen ontdekken hoe kanalen, tempels, handel en het eerste schrift het stadsleven mogelijk maakten.
Aan het eind van de les kunnen leerlingen
- Vind Uruk op de kaart en leg uit hoe rivieren en kanalen een stad mogelijk maakten in een droog gebied.
- Beschrijf de rol van tempels, handel en administratie in het vroege Uruk.
- Leg uit waarom Uruk een echte stad was en niet alleen een groot dorp.
Ontdek de kaart
15 minProjecteer de kaart, of laat leerlingen zelf meekijken. Elke stap opent de kaart op het juiste jaar en de juiste plek.
a
b
De stad Uruk
Spring naar 3400 v.Chr. en zoom in op Uruk, ten oosten van de Eufraat. Zet 'Historical Events' aan en open het markerpunt over het ontstaan van het schrift. Waarom heeft een grote stad schrift nodig?
Open dit beeld op de kaart
c
Handel in steen en hout
Zoom uit. Zuid-Mesopotamië had klei, riet en water, maar bijna geen steen, hout of metaal. Welke bergen op de kaart konden deze grondstoffen leveren?
Open dit beeld op de kaartKlassengesprek
15 minKies er twee of drie. Ze gaan van wat er gebeurde naar waarom het belangrijk was.
- Rond 3000 v.Chr. woonden er misschien tienduizenden mensen in Uruk. Welke problemen ontstaan er in zo'n grote stad?
- In Zuid-Mesopotamië valt heel weinig regen. Hoe konden boeren daar toch genoeg voedsel verbouwen voor een stad?
- De tempels van Uruk bewaarden graan en regelden het werk. Waarom konden priesters zo machtig worden in deze stad?
- Uruk moest steen, hout en metaal van ver halen. Hoe kon handel ook de ideeën van Uruk verspreiden?
- Is een stad gewoon een groot dorp, of echt iets nieuws? Leg uit met Uruk als voorbeeld.
Spelronde
10 minSpeel één ronde van Rule History als Hatsjepsoet, de vroegste heerser in het spel, die ongeveer 1700 jaar na Uruks bloeitijd leefde. Vergelijk: in het vroege Uruk organiseerden tempels en hun medewerkers voedsel en arbeid. Hoe verschilt dat van het bestuur door een farao?
Open Rule HistoryWerkblad
5 minDit werkblad hoort bij Classroom
Voor €19 per maand krijg je alle werkbladen, slides van elke les, elke live les en het klaslokaal. De gratis les kun je altijd printen.